Reyhan GÜLER - Çocuk Adalet Sisteminde Yeni Dönem: Ağır Suçlara Daha Caydırıcı Yaptırım ve 15 Yaş Altına Sosyal İnceleme
Adalet Bakanı Akın Gürlek, çocuk adalet sistemine ilişkin önemli değişiklikler içeren Çocuk Koruma Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi’nin Türkiye Büyük Millet Meclisinde kabul edilerek yasalaştığını açıkladı. Yeni düzenlemeyle ağır suçlarda daha caydırıcı yaptırımların uygulanmasının önünün açıldığı, çocukların suç örgütleri tarafından kullanılmasına karşı tedbirlerin güçlendirildiği ve 15 yaşından küçük çocuklar bakımından sosyal inceleme yapılmasının zorunlu hale getirildiği bildirildi.
Bakan Gürlek, düzenlemeye ilişkin açıklamasını sosyal medya hesabından yaptı. Gürlek, yeni kanunla çocuk adalet sisteminin daha güçlü ve caydırıcı hale getirilmesinin yanı sıra çocuğun üstün yararını esas alan bir hukuki yaklaşımın güçlendirildiğini belirtti.
Düzenlemenin dikkat çeken değişikliklerinden biri de çocuklarla ilgili kullanılan hukuki terminoloji oldu. Bakan Gürlek, hukuk sisteminde “suça sürüklenen çocuk” ifadesi yerine “adli süreçteki çocuk” kavramının kullanılmaya başlandığını açıkladı.
TBMM’de kabul edilerek yasalaşan düzenlemenin temel başlıklarından biri, çocukların suç örgütleri ve sokak çeteleri tarafından kullanılmasının önüne geçilmesi oldu. Adalet Bakanlığının açıklamasına göre yeni düzenlemeyle çocukların suç yapıları içerisinde kullanılmasına karşı mücadele güçlendirilecek.
Bakan Gürlek, çocukların suç örgütlerinin yanı sıra uyuşturucu, şiddet ve dijital dünyanın oluşturabileceği risklerden korunması gerektiğini belirtti. Çocukların güvenliğinin sağlanmasının yanı sıra toplumun can ve mal güvenliğini tehdit eden ağır suçlara karşı adalet mekanizmasının daha etkin işletileceğini ifade etti.
Düzenlemeyle çocukların içinde bulunduğu sosyal koşulların daha fazla dikkate alınması da hedefleniyor. Özellikle küçük yaştaki çocukların adli süreçlerde yalnızca işlenen fiil üzerinden değil, içinde bulundukları sosyal çevre ve koşullar üzerinden de değerlendirilmesine yönelik mekanizmaların güçlendirilmesi öngörülüyor.
Yeni düzenlemenin önemli maddelerinden biri, 15 yaşından küçük çocuklarla ilgili sosyal inceleme uygulaması oldu. Bakan Gürlek’in açıklamasına göre bu yaş grubundaki çocuklar bakımından sosyal inceleme yapılması zorunlu hale getirildi.
Sosyal incelemeler, çocukların aile yapısı, eğitim durumu, sosyal çevresi ve gelişim koşullarının değerlendirilmesine imkan sağlayan önemli araçlardan biri olarak öne çıkıyor. Böylece adli süreçlerde çocukların bireysel ve sosyal durumlarının daha kapsamlı şekilde ele alınması amaçlanıyor.
Düzenlemenin çocukların adli süreçteki durumlarının değerlendirilmesine ilişkin yeni bir yaklaşım getirdiğini belirten Gürlek, çocukların suçla özdeşleştirilmesine neden olabilecek kavram ve uygulamaların değiştirilmesini hedeflediklerini söyledi.
Bu kapsamda “suça sürüklenen çocuk” ifadesinin yerine “adli süreçteki çocuk” kavramının hukuk sistemine kazandırıldığı açıklandı. Değişiklikle birlikte çocukların adli süreçteki konumlarının daha farklı bir hukuki çerçevede ele alınması amaçlanıyor.
Kanunla birlikte ağır suçlar bakımından daha caydırıcı yaptırımların uygulanmasının önünün açıldığı bildirildi. Düzenlemenin bu yönüyle çocukların korunması ile toplum güvenliği arasında yeni bir hukuki denge oluşturması hedefleniyor.
Bakan Gürlek, çocukların korunması gerektiğini belirtirken, vatandaşların can ve mal güvenliğini tehdit eden ağır suçlara karşı adaletin gereğinin yerine getirileceğini ifade etti. Böylece düzenlemenin bir taraftan çocukların suç örgütlerinin etkisinden korunmasını, diğer taraftan ağır suçlarla daha etkin mücadele edilmesini amaçladığı belirtildi.
Çocukların suç örgütleri tarafından kullanılmasının son dönemde kamuoyunda tartışılan konular arasında yer aldığı dikkate alındığında, düzenlemenin bu alandaki hukuki ve idari mekanizmaları güçlendirmesi bekleniyor.
Adalet Bakanı Gürlek, göreve geldikleri ilk dönemden itibaren çocukları suçla özdeşleştiren kavram ve uygulamaların değiştirilmesi gerektiğini ifade ettiklerini belirtti. Yasalaşan düzenlemenin de bu yaklaşım doğrultusunda hazırlandığını söyledi.
Yeni sistemde çocuğun üstün yararının esas alınması, çocukların içinde bulunduğu sosyal koşulların değerlendirilmesi ve suç örgütlerinin çocukları kullanmasının önüne geçilmesi temel başlıklar arasında bulunuyor.
Bunun yanında ağır suçlara ilişkin yaptırımların daha caydırıcı hale getirilmesiyle toplum güvenliğinin korunmasına yönelik mekanizmaların güçlendirilmesi amaçlanıyor. Böylece çocuk adalet sisteminde koruyucu ve önleyici uygulamalarla suçla mücadele tedbirlerinin birlikte yürütülmesi hedefleniyor.
Kanunun hazırlanması ve yasalaşması sürecinde katkı sunan kurum ve milletvekillerine teşekkür eden Gürlek, düzenlemenin çocuklar ve toplum açısından hayırlı olması temennisinde bulundu.
Gürlek, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde çocukların güven içerisinde büyüdüğü, ailelerin huzurunun güçlendiği ve daha güvenli bir Türkiye için adalet sisteminin geliştirilmeye devam edeceğini belirtti.
Bakan ayrıca düzenlemenin yasalaşmasında emeği bulunan TBMM’ye, Cumhur İttifakı milletvekillerine, Adalet Komisyonuna ve katkı sağlayan kurumlara teşekkür etti.
Yeni kanunla birlikte çocuk adalet sisteminde yapılması öngörülen değişikliklerin uygulamadaki sonuçları, düzenlemenin önümüzdeki dönemde nasıl işletileceğiyle birlikte daha net ortaya çıkacak.
Yorumlar